( MİLLİYET 18 MART 2002)
Amerikan rüyası
ORAY EĞİN
Don McLean adı rock dinleyicisine yabancı gelmeyecek.
Zamanla, Amerika’da birçok gencin, muhalifin hatta gay’lerin sahiplendiği
ve "duyduğumuz en güzel şarkı" dedikleri "American Pie"ın sahibi. Yaklaşık
8 dakikalık rock ağıtı hakkında McLean bugüne kadar hiç konuşmadı. Sadece,
birkaç sene önce Madonna şarkıyı yeniden yorumladığında ‘çok beğendiğini’
açıkladı. Onun dışında, hiçbir söyleşiyi kabul etmedi, hiçbir soruya yanıt
vermedi. Dolayısıyla "American Pie" gizemini korudu, farklı okumalara,
değişik yorumlara vesile oldu.
Şarkının en büyük özelliği ve dizelerini yorumlayanların
buluştuğu ortak nokta bir rock tarihi dökümü olması. Hakkında türlü efsaneler
yürüse de, bir türlü netleşmese de "American Pie"da Buddy Holly’den başlayarak
McLean’in kendi kişisel tarihiyle paralel ilerleyen rock’ın öyküsünden
kesitler sunuyor. 50’lerin gençlik hayatından, spor salonlarında düzenlenen
danslardan, kız tavlama yöntemlerinden başlayarak Bob Dylan’ın "Like a
Rolling Stone"una, Lennon’ın Marksizm’e olan ilgisine, The Byrds’e, uyuşturucuya
ve daha birçok şeyin yanında Rolling Stones’un kötü şöhretli Altamont konserine,
"Jumpin’ Jack Flash"ine dokunduruyor. Şu büyüleyici dizeye dikkat edin:
"Blues söyleyen bir kızla tanıştım / Ondan birkaç mutlu haber vermesini
istedim / Sadece güldü / Ve arkasını döndü." Burada bahsedilen kişinin
Janis Joplin olduğunda da hemfikiriz herhalde.
Tarihin en önemli parçalarından "American
Pie"ı deşifre etmek, o sekiz dakikanın her satırını anlamak için fena olmayan
bir müzik bilgisi şart herhalde. İşte şimdi, Türkçe’de kimsenin beğenisini
gizleyemeyeceği muhteşem bir kaynak kitap var. YKY, bir süredir yayımladığı
Genel Kültür Dizisi’nin yeni yayını olan "Rock Çağı"nı çıkardı geçtiğimiz
günlerde. Küçük boy, parlak kağıda baskılı, bol resimli, ama bol bilgili,
çok geniş bir dizini olan bir kitap "Rock Çağı". Buddy Holly’lerden, Elvis’lerden
başlayarak 90’lara, yani Nirvana’ya kadar uzanan hemen hemen bütün önemli
gelişmeleri içinde toplamış. 90’lardan sonraya uzanmamasının belli bir
anlamı var: ‘50 - ‘90 arasındaki 40 yıllık dönem bitince rock kelimesinin
anlamı da yeniden şekillendi, bambaşka bir şey oldu.
"Rock Çağı"nda David Bowie de, Michael Jakcson
da, punk akımı da, Woodstock da, Stones da, Dylan da var... Kitapta ayrıca
döneme damgasını vurmuş birçok röportajdan alıntı, unutulmaz albüm eleştirileri
yer alıyor.
Kitabın verdiği tat, bu aralar belli bir kesimin
başından ayrılmadığı VH - 1’ın "Behind the Music" programı gibi. Kendine
bağlıyor, dikte etmeden muazzam bir yolculuğa çıkarıyor.
Rock Çağı
Alain Dister
Çeviri: Renan Akman
Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık 2002
176 sayfa
Fiyatı: 7.995.000 TL.